Các lĩnh vực thuộc Khảo cổ học
- Thứ năm - 29/07/2021 08:54
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Archaeology Subfields
Cập nhật ngày 29 tháng 1 năm 2020, bởi K. Kris Hirst,
Nguồn: Hirst, K. Kris. "Archaeology Subfields." ThoughtCo, Aug. 26, 2020, thoughtco.com/archaeology-subfields-169854. https://www.thoughtco.com/archaeology-subfields-169854
Lược dịch: Nguyễn Huy Nhâm-Bảo tàng Nhân học
Cập nhật ngày 29 tháng 1 năm 2020, bởi K. Kris Hirst,
Nguồn: Hirst, K. Kris. "Archaeology Subfields." ThoughtCo, Aug. 26, 2020, thoughtco.com/archaeology-subfields-169854. https://www.thoughtco.com/archaeology-subfields-169854
Lược dịch: Nguyễn Huy Nhâm-Bảo tàng Nhân học
Khảo cổ học có nhiều lĩnh vực - bao gồm cả cách nghĩ về khảo cổ học và cách nghiên cứu khảo cổ học.
Khảo cổ học Chiến trường (Battlefield Archaeology)
Khảo cổ học chiến trường là một lĩnh vực chuyên môn của các nhà khảo cổ học lịch sử. Các nhà khảo cổ học nghiên cứu các chiến trường của nhiều thế kỷ, thời đại và nền văn hóa khác nhau, để ghi lại những điều mà các nhà sử học không thể.
Khảo cổ học Kinh thánh (Biblical Archaeology)
Theo truyền thống, khảo cổ học theo Kinh thánh là tên được đặt cho việc nghiên cứu các khía cạnh khảo cổ trong lịch sử của các nhà thờ Do Thái và Cơ đốc giáo như đề cập trong kinh thánh Judeo-Christian.
Khảo cổ học Cổ điển (Classical Archaeology)
Khảo cổ học cổ điển là nghiên cứu về Địa Trung Hải cổ đại, bao gồm cả Hy Lạp và La Mã cổ đại và tiền thân của họ là người Minoans và Mycenaeans. Những nghiên cứu kiểu này thường được tìm thấy trong lịch sử cổ đại hoặc các khoa nghệ thuật trong các trường cao học, và nói chung là một nghiên cứu rộng rãi, dựa trên văn hóa.
Khảo cổ học nhận thức (Cognitive Archaeology)
Các nhà khảo cổ học nhận thức quan tâm đến cách suy nghĩ của con người về sự vật thông qua sự biểu hiện vật chất, chẳng hạn như giới tính, giai cấp, địa vị, quan hệ họ hàng.
Khảo cổ học Thương mại (Commercial Archaeology)
Khảo cổ học thương mại không phải như bạn nghĩ là mua hay bán hiện vật, mà là khảo cổ học tập trung nghiên cứu vào các khía cạnh văn hóa vật chất của thương mại và giao thông vận tải.
Quản lý tài nguyên văn hóa (Cultural Resource Management)
Quản lý Tài nguyên Văn hóa (Cultural Resource Management-CRM), còn được gọi là Quản lý Di sản (Heritage Management) ở một số quốc gia, là cách thức quản lý các nguồn tài nguyên văn hóa bao gồm khảo cổ học. CRM là một quá trình, trong đó tất cả các bên liên quan được phép đóng góp để đưa ra quyết định về việc phải làm gì đối với các nguồn tài nguyên có nguy cơ bị phá hủy.
Khảo cổ học Kinh tế (Economic Archaeology)
Các nhà khảo cổ học kinh tế quan tâm đến cách con người kiểm soát các nguồn lực kinh tế của họ, đặc biệt là nguồn cung cấp thực phẩm của họ. Nhiều nhà khảo cổ học kinh tế là những người theo chủ nghĩa Marx, trong đó họ quan tâm đến việc ai kiểm soát việc cung cấp lương thực và bằng cách nào.
Khảo cổ học Môi trường (Environmental Archaeology)
Khảo cổ học môi trường là phân ngành của khảo cổ học. Những nghiên cứu của khảo cổ học môi trường tập trung vào các tác động của một nền văn hóa nhất định đối với môi trường, cũng như tác động của môi trường đối với nền văn hóa đó.
Khảo cổ học dân tộc học (Ethnoarchaeology)
Khảo cổ học dân tộc học là khoa học áp dụng các phương pháp khảo cổ học vào các nhóm người đang còn sinh sống, một phần để hiểu quá trình các nền văn hóa khác nhau tạo ra các địa điểm khảo cổ, những gì họ để lại và những loại mô hình trang trí có thể được nhìn thấy trong các đồ bỏ đi thời hiện đại.
Khảo cổ học Thực nghiệm (Experimental Archaeology)
Khảo cổ học thực nghiệm là một nhánh của nghiên cứu khảo cổ học nhằm tái tạo hoặc cố gắng tái tạo các quá trình trong quá khứ để hiểu quá trình hình thành các lớp trầm tích . Khảo cổ học thực nghiệm bao gồm mọi thứ, từ việc tái tạo một công cụ bằng đá thông qua việc khai thác đá lửa đến việc tái tạo toàn bộ ngôi làng thành một trang trại lịch sử sống động.
Khảo cổ học bản địa (Indigenous Archaeology)
Khảo cổ học bản địa là nghiên cứu khảo cổ học được tiến hành bởi con cháu của những người đã xây dựng các thị trấn, trại, khu chôn cất và những đống rác bếp đang được nghiên cứu. Nghiên cứu khảo cổ bản địa chủ yếu được thực hiện ở Hoa Kỳ và Canada bởi những người Mỹ bản địa (Native Americans) và những Người đầu tiên (First Peoples).
Khảo cổ học Hàng hải (Maritime Archaeology)
Nghiên cứu về tàu và đường biển thường được gọi là hàng hải hoặc khảo cổ học hàng hải, nhưng nghiên cứu cũng bao gồm điều tra các làng và thị trấn ven biển, và các chủ đề khác liên quan đến cuộc sống trên biển, xung quanh biển và đại dương.
Cổ sinh vật học (Paleontology)
Cổ sinh vật học rộng lớn nghiên cứu về các dạng sống trước con người, chủ yếu là khủng long. Nhưng một số nhà khoa học nghiên cứu tổ tiên loài người sớm nhất, Homo erectus và Australopithecus cũng tự coi mình là nhà cổ sinh vật học.
Khảo cổ học hậu quá trình (Post-Processual Archaeology)
Khảo cổ học hậu quá trình là một phản ứng đối với khảo cổ học quá trình, trong đó những người thực hành nó tin rằng bằng cách nhấn mạnh các quá trình phân hủy, bạn bỏ qua tính nhân bản thiết yếu của con người. Những người theo chủ nghĩa hậu quá trình lập luận rằng bạn không thể thực sự hiểu quá khứ bằng cách nghiên cứu cách nó sụp đổ.
Khảo cổ học thời tiền sử (Prehistoric Archaeology)
Khảo cổ học thời tiền sử đề cập đến các nghiên cứu về tàn tích của các nền văn hóa chủ yếu là tiền đô thị và do đó, theo định nghĩa, không có ghi chép về kinh tế và xã hội đương đại có thể được tham khảo.
Khảo cổ học quá trình (Processual Archaeology)
Khảo cổ học quy trình là nghiên cứu về quá trình, có nghĩa là, điều tra về cách con người làm mọi thứ và cách mọi thứ phân hủy.
Khảo cổ học Đô thị (Urban Archaeology)
Về cơ bản, khảo cổ học đô thị nghiên cứu các thành phố. Các nhà khảo cổ gọi khu định cư của con người là một thành phố nếu nó có hơn 5.000 người và nếu nó có cấu trúc chính trị tập trung, các chuyên gia làm nghề thủ công, nền kinh tế phức tạp và phân tầng xã hội.
Khảo cổ học Chiến trường (Battlefield Archaeology)
Khảo cổ học chiến trường là một lĩnh vực chuyên môn của các nhà khảo cổ học lịch sử. Các nhà khảo cổ học nghiên cứu các chiến trường của nhiều thế kỷ, thời đại và nền văn hóa khác nhau, để ghi lại những điều mà các nhà sử học không thể.
Khảo cổ học Kinh thánh (Biblical Archaeology)
Theo truyền thống, khảo cổ học theo Kinh thánh là tên được đặt cho việc nghiên cứu các khía cạnh khảo cổ trong lịch sử của các nhà thờ Do Thái và Cơ đốc giáo như đề cập trong kinh thánh Judeo-Christian.
Khảo cổ học Cổ điển (Classical Archaeology)
Khảo cổ học cổ điển là nghiên cứu về Địa Trung Hải cổ đại, bao gồm cả Hy Lạp và La Mã cổ đại và tiền thân của họ là người Minoans và Mycenaeans. Những nghiên cứu kiểu này thường được tìm thấy trong lịch sử cổ đại hoặc các khoa nghệ thuật trong các trường cao học, và nói chung là một nghiên cứu rộng rãi, dựa trên văn hóa.
Khảo cổ học nhận thức (Cognitive Archaeology)
Các nhà khảo cổ học nhận thức quan tâm đến cách suy nghĩ của con người về sự vật thông qua sự biểu hiện vật chất, chẳng hạn như giới tính, giai cấp, địa vị, quan hệ họ hàng.
Khảo cổ học Thương mại (Commercial Archaeology)
Khảo cổ học thương mại không phải như bạn nghĩ là mua hay bán hiện vật, mà là khảo cổ học tập trung nghiên cứu vào các khía cạnh văn hóa vật chất của thương mại và giao thông vận tải.
Quản lý tài nguyên văn hóa (Cultural Resource Management)
Quản lý Tài nguyên Văn hóa (Cultural Resource Management-CRM), còn được gọi là Quản lý Di sản (Heritage Management) ở một số quốc gia, là cách thức quản lý các nguồn tài nguyên văn hóa bao gồm khảo cổ học. CRM là một quá trình, trong đó tất cả các bên liên quan được phép đóng góp để đưa ra quyết định về việc phải làm gì đối với các nguồn tài nguyên có nguy cơ bị phá hủy.
Khảo cổ học Kinh tế (Economic Archaeology)
Các nhà khảo cổ học kinh tế quan tâm đến cách con người kiểm soát các nguồn lực kinh tế của họ, đặc biệt là nguồn cung cấp thực phẩm của họ. Nhiều nhà khảo cổ học kinh tế là những người theo chủ nghĩa Marx, trong đó họ quan tâm đến việc ai kiểm soát việc cung cấp lương thực và bằng cách nào.
Khảo cổ học Môi trường (Environmental Archaeology)
Khảo cổ học môi trường là phân ngành của khảo cổ học. Những nghiên cứu của khảo cổ học môi trường tập trung vào các tác động của một nền văn hóa nhất định đối với môi trường, cũng như tác động của môi trường đối với nền văn hóa đó.
Khảo cổ học dân tộc học (Ethnoarchaeology)
Khảo cổ học dân tộc học là khoa học áp dụng các phương pháp khảo cổ học vào các nhóm người đang còn sinh sống, một phần để hiểu quá trình các nền văn hóa khác nhau tạo ra các địa điểm khảo cổ, những gì họ để lại và những loại mô hình trang trí có thể được nhìn thấy trong các đồ bỏ đi thời hiện đại.
Khảo cổ học Thực nghiệm (Experimental Archaeology)
Khảo cổ học thực nghiệm là một nhánh của nghiên cứu khảo cổ học nhằm tái tạo hoặc cố gắng tái tạo các quá trình trong quá khứ để hiểu quá trình hình thành các lớp trầm tích . Khảo cổ học thực nghiệm bao gồm mọi thứ, từ việc tái tạo một công cụ bằng đá thông qua việc khai thác đá lửa đến việc tái tạo toàn bộ ngôi làng thành một trang trại lịch sử sống động.
Khảo cổ học bản địa (Indigenous Archaeology)
Khảo cổ học bản địa là nghiên cứu khảo cổ học được tiến hành bởi con cháu của những người đã xây dựng các thị trấn, trại, khu chôn cất và những đống rác bếp đang được nghiên cứu. Nghiên cứu khảo cổ bản địa chủ yếu được thực hiện ở Hoa Kỳ và Canada bởi những người Mỹ bản địa (Native Americans) và những Người đầu tiên (First Peoples).
Khảo cổ học Hàng hải (Maritime Archaeology)
Nghiên cứu về tàu và đường biển thường được gọi là hàng hải hoặc khảo cổ học hàng hải, nhưng nghiên cứu cũng bao gồm điều tra các làng và thị trấn ven biển, và các chủ đề khác liên quan đến cuộc sống trên biển, xung quanh biển và đại dương.
Cổ sinh vật học (Paleontology)
Cổ sinh vật học rộng lớn nghiên cứu về các dạng sống trước con người, chủ yếu là khủng long. Nhưng một số nhà khoa học nghiên cứu tổ tiên loài người sớm nhất, Homo erectus và Australopithecus cũng tự coi mình là nhà cổ sinh vật học.
Khảo cổ học hậu quá trình (Post-Processual Archaeology)
Khảo cổ học hậu quá trình là một phản ứng đối với khảo cổ học quá trình, trong đó những người thực hành nó tin rằng bằng cách nhấn mạnh các quá trình phân hủy, bạn bỏ qua tính nhân bản thiết yếu của con người. Những người theo chủ nghĩa hậu quá trình lập luận rằng bạn không thể thực sự hiểu quá khứ bằng cách nghiên cứu cách nó sụp đổ.
Khảo cổ học thời tiền sử (Prehistoric Archaeology)
Khảo cổ học thời tiền sử đề cập đến các nghiên cứu về tàn tích của các nền văn hóa chủ yếu là tiền đô thị và do đó, theo định nghĩa, không có ghi chép về kinh tế và xã hội đương đại có thể được tham khảo.
Khảo cổ học quá trình (Processual Archaeology)
Khảo cổ học quy trình là nghiên cứu về quá trình, có nghĩa là, điều tra về cách con người làm mọi thứ và cách mọi thứ phân hủy.
Khảo cổ học Đô thị (Urban Archaeology)
Về cơ bản, khảo cổ học đô thị nghiên cứu các thành phố. Các nhà khảo cổ gọi khu định cư của con người là một thành phố nếu nó có hơn 5.000 người và nếu nó có cấu trúc chính trị tập trung, các chuyên gia làm nghề thủ công, nền kinh tế phức tạp và phân tầng xã hội.