Bộ khóa đai lưng bằng đồng

Thứ năm - 12/08/2021 09:25
In ra
Đóng cửa sổ này

Tên gọi: Bộ khóa đai lưng bằng đồng
Quyết định công nhận bảo vật: Số 2599/QĐ-TTg ngày 30/12/2013
Hiện đang lưu trữ và trưng bày tại: Khu di tích lịch sử Đền Hùng, Thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
Phát hiện: Khoá đai lưng được tìm thấy trong mộ số 33 của cuộc khai quật năm 1976 tại di tích khảo cổ học Làng Cả, phường Thọ Sơn, thành phố Việt Trì tỉnh Phú Thọ. Hiện đang lưu giữ tại Bảo tàng Hùng Vương - Khu di tích lịch sử Đền Hùng.
Niên đại: văn hóa Đông Sơn, cách ngày nay khoảng 2500 - 2300 năm.
Kích thước: Dài: 21,5cm; Rộng: 5,5cm
Hiện trạng: Bị gãy một móc ở phía dưới và 5 móc ở phía trên.

Ảnh: Hoàng Long

Bộ khóa đai lưng bằng chất liệu đồng thau, màu xanh xám, gồm 4 cặp rùa (8 con) được móc lại với nhau với hai bộ phận, có cấu tạo gần giống nhau về hình dáng, song ở phần đầu của mỗi bộ phận lại khác nhau, một bên có hai vòng tròn kín, còn một bên có móc hở để móc vào vòng tròn kia. Mỗi bộ phận dài 12,5cm, rộng 5,8cm. Hai bộ phận móc vào nhau tạo thành bộ khóa thắt lưng khá đẹp và độc đáo. Ở mặt ngoài của mỗi bộ phận là hình 4 con rùa cách điệu và xen lẫn là hoa văn xoắn ốc hình chữ S ở bộ phận khoá có hai vũng tròn kín, phần đầu là hình con rùa nằm hai bên, chính giữa hình hai con rùa là hoa văn hình chữ S nhưng ở hai đầu xoắn nhiều hơn. Cách hai con rùa về phía cuối là hình nối hai con rùa nữa và giữa hình hai con rùa là hoa văn hình chữ S nằm. Hình rùa ở đây được cách điệu, lưng có phần giống như rùa thật, song không có đường vạch tạo thành mai rùa. Xung quanh mai mỗi con rùa là một đường viền có gạch chéo ở giữa. Miệng rùa hơi nhọn, hai mắt của mỗi con rùa nằm ở đỉnh đầu. Ở gần giữa hai con rùa phía sau là đường hoa văn xoáy ốc. Ở bộ phận khoá có vòng tròn kín trang trí hoa văn giống nhau là các vòng xoáy ốc nối nhau bằng đường thẳng, ở bộ phận khóa bên kia gồm 2 hoa văn xoáy ốc nối bằng đường thẳng, một hoa văn hình chữ S.
Đây là hiện vật độc đáo, độc bản, quý hiếm và được tìm thấy trong bối cảnh rõ ràng về khảo cổ học có thể xác định chắc chắn và chính xác về vị trí, mối quan hệ văn hóa, niên đại.
Theo các nhà nghiên cứu, khóa đai lưng đồng văn hóa Đông Sơn là những hiện vật mang tính nghệ thuật cao, trong đó đẹp nhất là bộ khóa đai lưng phát hiện ở Làng Cả. Những khóa đai lưng là minh chứng thể hiện tài nghệ và óc thẩm mỹ của người xưa qua nghệ thuật đúc đồng. Hiện vật đáp ứng đầy đủ các tiêu chí của một bảo vật quốc gia.

Lâm Anh sưu tầm và biên soạn

Nguồn:
Hà Văn Tấn (cb)1999: Khảo cổ học Việt Nam, T.II. Thời đại Kim khí, Nxb KHXH, Hà Nội, tr.253.
Cục Di sản Văn hóa, http://dsvh.gov.vn/bo-khoa-dai-lung-bang-dong-3045
Hoàng Long – Trinh Nguyên, Bảo vật quốc gia - Kỳ 19: Bộ khóa đai lưng 2.500 năm, http://baotanglichsu.vn/vi/Articles/3101/15680/bao-vat-quoc-gia-ky-19-bo-khoa-djai-lung-2-500-nam.html

Bảo tàng Nhân học

Bộ khóa đai lưng bằng đồng